Perge
Aksu, Antalya, Türkiye
Anıtsal sütunlu caddesi, stadyumu ve hamamlarıyla Pamfilya bölgesinin en görkemli Roma kentlerinden biri.
- Konum
- Aksu, Antalya
- Kuruluş
- Anadolu kökenli, Helenistik-Roma gelişimi
- Öne Çıkan Yapı
- Sütunlu Cadde, Stadyum, Hellenistik Kapı
- Ölçü
- Stadyum ~34.000 kişilik kapasite
- Üslup
- Helenistik ve Roma kent planlaması
“Sütunların gölgesinde uzanan bir su kanalı.”
Tarihi Önem
Neden önemli?
Perge, Kestros (Aksu) Nehri kıyısında, Pamfilya bölgesinin önde gelen kentlerinden biri olarak M.Ö. 2. binyıla kadar uzanan bir geçmişe sahiptir. Büyük İskender'in bölgeyi ele geçirmesinin ardından Helenistik kültürden derinden etkilenen kent, Roma döneminde ise anıtsal kamu yapılarıyla donatılarak bölgenin en zengin kentlerinden birine dönüşmüştür.
Kentin en dikkat çekici özelliği, ortasından su kanalı geçen, iki yanı sütunlu galerilerle çevrili görkemli ana caddesidir. Kentin güneyinde Helenistik döneme ait iki yuvarlak kuleli anıtsal kapı, kuzeyinde ise akropol tepesi yer alır. Perge, Aziz Pavlus'un Anadolu'daki ilk vaaz durağı olması nedeniyle erken Hristiyanlık tarihinde de önemli bir yer tutar.
Kentin otuz dört bin kişilik stadyumu, Anadolu'da günümüze ulaşan en iyi korunmuş antik stadyumlardan biridir. Kazılarda ortaya çıkarılan çok sayıda heykel ve mimari parça, Antalya Müzesi'nin en değerli koleksiyonları arasında yer almaktadır.
Mimari Plan ve Yapı
Yapı ve inşa tekniği
Perge'nin sütunlu ana caddesi, kentin iki büyük kapısı arasında kuzey-güney doğrultusunda uzanır ve caddenin tam ortasından geçen açık su kanalı, hem serinletici hem görsel bir eksen unsuru olarak tasarlanmıştır. Cadde boyunca dizilen Korint düzenindeki sütunlar, arkalarında dükkânlar ve galerilerle desteklenen tipik bir Roma kenti ticaret aksını oluşturur.
Kentin güneyindeki Helenistik kapı, birbirine paralel iki yuvarlak kuleyle güçlendirilmiş, arasında oval bir avlu bırakılarak savunma ve tören işlevini bir arada taşıyacak şekilde tasarlanmıştır. Otuz dört bin kişilik stadyum ise uzun ve dar U biçimli planıyla, tek yönde açık uçlu klasik Roma stadyum tipolojisinin Anadolu'daki en iyi korunmuş örneklerinden biridir.
Zaman Çizelgesi
Tarihsel akış
M.Ö. 333
İskender'in gelişi
Büyük İskender kenti ele geçirdi, Helenistik dönem başladı.
M.S. 1. yy
Roma dönemi imarı
Sütunlu cadde, stadyum ve hamamlar kentin altın çağında inşa edildi.
M.S. 46
Aziz Pavlus'un ziyareti
Aziz Pavlus, Anadolu'daki misyonerlik yolculuğuna Perge'den başladı.
Galeri
Görsel kaynak ve fotoğrafçı bilgileri görsellerin üzerinde belirtilmiştir.