Alanya Kalesi
Alanya, Antalya, Türkiye
Selçuklu döneminde inşa edilen, sarp bir yarımadayı çepeçevre saran anıtsal surlarıyla ünlü ortaçağ kalesi.
- Yaptıran
- Sultan I. Alaeddin Keykubad
- Konum
- Alanya, Antalya
- Tamamlanma
- 1226 (esas inşa)
- Ölçü
- Sur uzunluğu ~6,5 km, ~140 burç
- Üslup
- Selçuklu askeri mimarisi
- Statü
- UNESCO Geçici Dünya Mirası Listesi
“Denize uzanan taştan bir taç.”
Tarihi Önem
Neden önemli?
Alanya Kalesi, Akdeniz'e sivri bir burun gibi uzanan doğal bir yarımada üzerine, Anadolu Selçuklu Sultanı I. Alaeddin Keykubad tarafından 1221'de kenti fethetmesinin ardından inşa ettirilmiştir. Sultan, burayı hem kışlık başkent hem de güçlü bir donanma üssü olarak kullanmayı planlamış, kentin adını da kendi adına atfen 'Alaiye' olarak değiştirmiştir.
Kale, Selçukluların Akdeniz'deki deniz gücünü simgeleyen bir prestij projesi olarak, kısa sürede tamamlanan devasa bir tahkimat sistemine kavuşmuştur. Kalenin içinde saraylar, camiler, hamamlar ve bir tersane inşa edilmiş, böylece yarımada kendi kendine yetebilen müstahkem bir şehre dönüşmüştür.
Kale, Selçuklu döneminin ardından Karamanoğulları ve Osmanlı dönemlerinde de stratejik önemini korumuştur. Günümüzde altı buçuk kilometreyi aşan sur hattı ve içindeki Kızıl Kule (Selçuklu döneminin simgesi tersane koruma kulesi) ile Alanya'nın en önemli tarihi simgesi olmaya devam etmektedir.
Mimari Plan ve Yapı
Yapı ve inşa tekniği
Kalenin altı buçuk kilometreyi aşan sur hattı, yarımadanın doğal kayalık topografyasını takip ederek düzensiz ama stratejik bir planla inşa edilmiştir; yaklaşık 140 burç, düzenli aralıklarla surlara yerleştirilerek her noktadan etkili bir savunma ateşi sağlanmasına imkân tanımıştır.
Kalenin en tanınmış yapısı olan Kızıl Kule, sekizgen planı ve kırmızı tuğla-taş malzemesiyle hem bir gözetleme kulesi hem de tersaneyi koruyan askeri bir yapı olarak tasarlanmıştır; kulenin içindeki su sarnıcı ve cephanelik bölümleri, uzun süreli kuşatmalara dayanacak şekilde planlanmıştır. Kale içindeki tersane (Selçuklu Tersanesi), doğrudan denize açılan kemerli gözleriyle Akdeniz'deki nadir ortaçağ tersanelerinden biridir.
Zaman Çizelgesi
Tarihsel akış
1221
Selçuklu fethi
Sultan I. Alaeddin Keykubad kenti fethederek 'Alaiye' adını verdi.
1226
Kalenin tamamlanması
Anıtsal sur hattı ve Kızıl Kule inşa edilerek kale bugünkü hâlini aldı.
1471
Osmanlı hakimiyeti
Kale, Gedik Ahmed Paşa tarafından Osmanlı topraklarına katıldı.
Galeri
Görsel kaynak ve fotoğrafçı bilgileri görsellerin üzerinde belirtilmiştir.